Bankalar, artan fiyat seviyesi ve nakit ihtiyacı karşısında ATM’den ücretsiz para çekme limitlerini güncelledi. Sektör kaynaklarına göre bu adımın arkasındaki temel neden, en büyük banknotun hâlâ 200 TL olması. Enflasyon nedeniyle aynı alışveriş için daha fazla banknota ihtiyaç duyulması, ATM’lerin daha hızlı boşalmasına yol açıyor.
Bir banka yöneticisi yaşanan tabloyu şöyle özetliyor: “Enflasyon yükseldi ama en büyük para 200 TL’de kaldı. Öyle gün oluyor ki bir ATM’ye bir günde 10 kez para yüklemek zorunda kalıyoruz. Bunun hem maliyeti hem de personel iş yükü artık sınırları zorluyor.”
Bankalara Göre Güncel Çekim Limitleri
Güncel ücretsiz ATM para çekme limitleri bankalara göre farklılık gösteriyor. Enpara’da kartla günlük 50 bin TL, QR ile 10 bin TL ayrı limit uygulanıyor. Garanti BBVA, Akbank ve Kuveyt Türk’te kart ve QR dahil toplam 25 bin TL limit bulunuyor. İş Bankası, Halkbank, VakıfBank, QNB, DenizBank ve ING’de bu tutar 20 bin TL seviyesinde. Ziraat Bankası’nda kartla 10 bin TL, QR ile 7 bin 500 TL ayrı limit uygulanırken, Yapı Kredi’de günlük 15 bin TL limit bulunuyor.
Bir ATM Ne Kadar Nakit Tutabiliyor?
Türkiye’de yaygın kullanılan ATM’lerde ortalama dört kaset bulunuyor. Sektör verilerine göre her kaset yaklaşık 3 bin 800 banknot kapasitesine sahip. Bu durumda toplam kapasite ortalama 15 bin 200 banknota ulaşıyor.
Bankalar son dönemde ATM’leri ağırlıklı olarak 100 TL ve 200 TL ile dolduruyor. Eşit dağılım varsayımıyla ortalama banknot değeri 150 TL kabul edildiğinde, 15 bin 200 banknotluk tam dolu bir ATM yaklaşık 2 milyon 280 bin TL nakit barındırabiliyor (15.200 × 150 TL = 2.280.000 TL).
Ancak güvenlik ve lojistik nedenlerle ATM’ler genellikle tam kapasite doldurulmuyor. Sektör kaynaklarına göre çoğu ATM’de pratikte 500 bin ile 700 bin TL arasında nakit tutuluyor.
ATM’ler Neden Çabuk Boşalıyor?
Günlük 25 bin TL limit uygulanan bir bankada 24 müşterinin tam limit çekmesi halinde 24 × 25.000 TL = 600.000 TL’ye ulaşılıyor. Bu da tek bir ATM’nin bir gün içinde tamamen boşalabileceği anlamına geliyor.
Kaset kapasitesi marka ve modele göre değişiyor. Bir kasetin kapasitesi 2 bin ile 4 bin banknot arasında farklılık gösterebiliyor. Yeni nesil para yatırma-çekme özellikli “recycler” ATM’lerde kapasite daha yüksek olabiliyor. Para yatırma tarafında ise tek seferde 40 ile 200 banknot kabul eden modeller bulunuyor. Günlük yatırma limitleri genellikle 50 bin TL civarında, bazı bankalarda 185 bin TL’ye kadar çıkabiliyor.
Küçük Kupürler Neden Azaldı?
Son dönemde ATM’lerde 5 TL ile 50 TL arasındaki kupürlerin azalmasının nedeni kapasite optimizasyonu. Küçük banknotlar daha fazla hacim kapladığı için bankalar kasetleri büyük ölçüde 100 TL ve 200 TL ile dolduruyor. Bu tercih hem kapasiteyi artırıyor hem de para yükleme sıklığını nispeten azaltıyor.
Sektör temsilcileri, mevcut banknot yapısı değişmediği sürece ATM operasyon maliyetlerinin artmaya devam edeceğini belirtiyor. Limit artışları ise bankaların tercihi değil, mevcut para yapısı ve enflasyon koşullarının zorladığı bir uyarlama olarak değerlendiriliyor.
İŞTE YENİ LİMİT:
