Türkiye’nin büyük özel bankalarından birinde vadesiz mevduat hedefini tutturamayan bazı çalışanlara bu dönem prim ödenmediği iddia edildi. Bankacılık sektöründe uzun süredir tartışılan vadesiz mevduat hedefleri, mevduat faizlerinin yüksek seyrettiği dönemde yeniden çalışanların performans değerlendirmesinde önemli bir unsur haline geldi.
İddialara göre banka çalışanlarına, müşterilerinin hesaplarında belirli miktarda vadesiz mevduat tutturma hedefi verildi. Hedeflerini gerçekleştiremeyen çalışanların ise bu dönem prim alamadığı öne sürüldü.
Vadesiz mevduat, bankalar açısından düşük maliyetli fonlama kaynağı olması nedeniyle büyük önem taşıyor. Ancak mevduat faizlerinin yıllık yüzde 40’ın üzerinde bulunduğu bir ortamda, müşterilerin paralarını faiz getirisi olmadan hesaplarında tutmaya ikna edilmesinin giderek zorlaştığı ifade ediliyor.
Sektör kaynakları, son yıllarda özellikle yüksek faiz dönemlerinde bankaların vadesiz mevduat oranını artırmak amacıyla çalışanlara daha yüksek performans hedefleri verdiğini belirtiyor. Bu durumun ise banka personeli üzerinde ciddi bir hedef baskısı oluşturduğu dile getiriliyor.
Müşterilerin de yüksek enflasyon ve faiz döneminin ardından mevduat getirileri konusunda daha bilinçli hale gelmesinin, vadesiz mevduat hedeflerini zorlaştıran önemli faktörlerden biri olduğu belirtiliyor. Birçok müşteri artık yalnızca kendisine teklif edilen faiz oranına değil, parasının kaç gün faizsiz hesapta kaldığına ve valör kaybına da dikkat ediyor.
YAPAN NASIL YAPIYOR?
Sektörde konuşulan iddialara göre, bazı banka çalışanları vadesiz mevduat hedeflerini gerçekleştirebilmek için müşterilerinden paralarını birkaç gün boyunca hesaplarında faizsiz bırakmalarını istiyor.
Bu yöntemlerden birinde müşteriye, birkaç gün sonra daha yüksek bir mevduat faizi teklif edilebileceği belirtilerek paranın vadesiz hesapta bekletildiği ifade ediliyor. Ancak müşteri daha yüksek bir faiz oranı elde etse bile, parasının beklediği süre boyunca oluşan faiz getirisinden mahrum kalıyor.
Yıllık yüzde 40 faiz oranı üzerinden yapılan hesaplamaya göre, 1 milyon liranın bir günlük brüt faiz getirisi yaklaşık 1.096 TL düzeyinde bulunuyor. Bu hesapla 1 milyon liranın üç gün boyunca faizsiz hesapta kalması yaklaşık 3.288 TL, dört gün beklemesi ise yaklaşık 4.384 TL brüt getiri kaybına karşılık geliyor.
Sektör kaynaklarının aktardığı bir diğer yöntemde ise bazı çalışanların, prim ve performans hedeflerini gerekçe göstererek müşterilerinden paralarını kısa süreliğine vadesiz hesapta tutmalarını talep ettiği öne sürülüyor.
Bankacılık sektöründe vadesiz mevduat, bankaların fonlama maliyetlerini düşürmesi açısından en değerli kaynaklardan biri olarak kabul ediliyor. Ancak yüksek faiz ortamında müşterinin yatırım amaçlı parasının faizsiz hesapta tutulmasının çalışanların performans ve prim sistemleriyle doğrudan ilişkilendirilmesi, çalışan-müşteri ilişkileri açısından tartışma yaratıyor.
Sektördeki uygulamaların, bankaların ticari hedefleri ile müşterinin finansal menfaati arasında yeni bir tartışma alanı oluşturduğu belirtilirken, çalışanların ise bir tarafta performans hedefleri, diğer tarafta müşterinin getirisi arasında kaldığı ifade ediliyor.
