ABD’de gayrimenkul değerleme raporlarında dijital dönüşümün yeni aşaması için tarih netleşti. Fannie Mae ve Freddie Mac tarafından yürütülen Uniform Appraisal Dataset (UAD) 3.6 kapsamında geliştirilen yeni raporlama yapısının, 2 Kasım 2026’dan itibaren ortak rapor iletim portalı UCDP’ye ilk kez sunulacak yeni değerleme raporlarında zorunlu hale gelmesi bekleniyor.
Yeni sistem, konut değerleme raporlarında kullanılan verilerin daha standart ve dijital bir yapıda sunulmasını öngörüyor. Taşınmazın özellikleri ve inceleme türüne göre şekillenen dinamik raporlama yapısının yanı sıra standart veri alanları kullanılacak. Sistem kapsamında geliştirilen kontrol araçları ise raporlardaki verilerin eksiksizliğini, biçimini, veri türlerinin geçerliliğini ve makullüğünü kontrol edecek.
Türkiye’de yapay zekâ destekli değerleme altyapısı kullanılıyor
ABD’de yeni veri ve raporlama standardına geçiş hazırlıkları sürerken, Türkiye’de ARGE Gayrimenkul Değerleme farklı bir teknoloji altyapısını yaklaşık 1,5 yıldır operasyonlarında kullanıyor.
Creative Solution tarafından geliştirilen yapay zekâ destekli Sayısal Akıllı Değerleme Süreç Yönetim Sistemi (SADES), ARGE’nin değerleme süreçlerine entegre edildi. Sistem; veri toplama, analiz, belge inceleme, saha verilerinin yönetimi ve rapor kontrolü gibi aşamalarda kullanılıyor.
SADES ile lokasyon ve emsal bilgilerinin analiz edilmesinin yanı sıra tapu, ruhsat ve imar belgelerinin incelenmesi de destekleniyor. Sahadan elde edilen verilerin dijital ortamda kayıt altına alınması, raporlardaki eksiklik ve uyumsuzlukların belirlenmesi de sistemin kullanım alanları arasında yer alıyor.
ARGE Gayrimenkul Değerleme Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Ahmet Cem Gel, sistemin doğrudan sektörde karşılaşılan ihtiyaçlardan hareketle geliştirildiğini belirterek, değerleme uzmanlarının mesleki deneyimini teknolojiyle bir araya getirmeyi hedeflediklerini söyledi.
Gel, farklı kaynaklardan gelen bilgilerin birlikte analiz edilmesi, veri tutarlılığının sağlanması ve raporların sistematik biçimde kontrol edilmesi amacıyla Creative Solution ile geliştirilen yerli yapay zekâ altyapısının operasyonlarda kullanılmaya başlandığını ifade etti.
“Uzman deneyimini verinin gücüyle buluşturuyoruz”
SADES’in değerleme uzmanlarının yerini almak yerine onların karar süreçlerini destekleyen bir altyapı olarak konumlandırıldığı belirtiliyor. Sistem tarafından işaretlenen eksiklik veya uyumsuzlukların değerlendirilmesi ve bunların taşınmazın değerine etkisinin ortaya konulması ise uzmanların sorumluluğunda bulunuyor.
Dr. Ahmet Cem Gel, bir taşınmazın değerinin belirlenmesinde farklı kaynaklardan gelen verilerin taşınmazın koşulları ve piyasa gerçekleriyle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, SADES ile uzmanların veri analizi ve kontrol imkanlarının güçlendirildiğini kaydetti.
Gel, teknolojinin değerleme süreçlerine entegrasyonuyla insan kaynaklı hata riskinin azaltılması, operasyonel verimliliğin artırılması ve raporlama süreçlerinin daha hızlı, tutarlı ve izlenebilir hale getirilmesinin hedeflendiğini söyledi.
ABD’de UAD 3.6 ile birlikte değerleme sektöründe standart veri yapısına ve teknoloji destekli raporlama süreçlerine geçiş için belirlenen 2 Kasım 2026 tarihi yaklaşırken, Türkiye’deki değerleme şirketlerinin de benzer şekilde veri analizi, otomasyon ve yapay zekâ tabanlı kontrol sistemlerine yönelmesi sektörün dijital dönüşümünü hızlandırıyor.

