Türkiye’nin yeşil dönüşüm için ihtiyaç duyduğu finansman giderek büyürken, Akbank 2030 yılına yönelik sürdürülebilir finansman hedefini 2,5 trilyon TL’ye çıkardı. Banka, daha önce 800 milyar TL olarak belirlediği hedefini bu yılın üçüncü çeyreği itibarıyla aşarak 905 milyar TL’ye ulaştı. Yeni hedefle birlikte finansmanın yönü de netleşti: Akbank, bundan sonraki yeni yeşil kredi kullandırımlarının yarısını sanayinin dönüşümüne yönlendirmeyi hedefliyor.
Akbank yöneticilerinin basın mensuplarıyla gerçekleştirdiği toplantıda konuşan Genel Müdür Kaan Gür, Türkiye’nin iklim hedeflerine ulaşabilmesi için yalnızca finansman sağlamanın yeterli olmadığını, teknik destek, teknoloji yatırımları ve güçlü iş birliklerinin de gerektiğini vurguladı.
Türkiye’nin Paris İklim Anlaşması kapsamında 2030 yılına kadar sera gazı emisyonlarını referans senaryoya göre yüzde 41 azaltma ve 2053 yılında net sıfır emisyona ulaşma hedefi bulunuyor. Bu dönüşüm için her yıl gayrisafi yurt içi hasılanın en az yüzde 1,7’si kadar ek yatırım yapılması gerektiğine dikkat çekiliyor.
Sanayiye yeni kredilerin yarısı ayrılacak
Akbank’ın yeni finansman hedefinde sanayinin karbonsuzlaşması öncelikli başlık olarak öne çıkıyor. Banka, yeni yeşil kredi kullandırımlarının yüzde 50’sini sanayinin yeşil dönüşümüne ayırmayı planlıyor. Enerji verimliliği, emisyonların azaltılması, üretim teknolojilerinin yenilenmesi ve alternatif yakıtlara geçiş bu finansmanın odak alanları arasında bulunuyor.
Toplantıda paylaşılan verilere göre Türkiye’nin net sıfır hedefi doğrultusunda çelik sektörünün 31 milyar dolar, çimento sektörünün 30 milyar dolar, alüminyum ve gübre sektörlerinin ise ayrı ayrı 5 milyar dolar yatırım ihtiyacı bulunuyor. Böylece yalnızca bu dört sektördeki dönüşüm ihtiyacı 70 milyar doların üzerine çıkıyor.
Akbank yönetimi, bütün işletmelere aynı finansman modelinin uygulanamayacağını belirtiyor. Çünkü bir çimento fabrikasının ihtiyacıyla bir tekstil işletmesinin veya otomotiv tedarikçisinin ihtiyacı aynı değil. Bazı işletmelerin enerji verimliliği yatırımlarına, bazılarının üretim teknolojisini yenilemeye, bazılarının ise su tüketimini azaltmaya ihtiyacı bulunuyor.
Bu nedenle bankanın yaklaşımı, önce işletmenin teknik ihtiyacını belirlemek, ardından yatırımın geri dönüş süresine uygun finansman modeli oluşturmak üzerine kuruluyor.
500’ün üzerinde şirketin dönüşüm skoru çıkarıldı
Akbank, sanayide dönüşümün yalnızca kredi kullandırmakla gerçekleşmeyeceği görüşünde. Banka, 2025 itibarıyla öncelikli sektörlerde faaliyet gösteren müşterileri için Yeşil Dönüşüm Skoru uygulamasını kredi süreçlerine dahil etti. Şimdiye kadar 500’ün üzerinde firma değerlendirilerek şirketlerin iyileştirmeye ihtiyaç duyduğu alanlar belirlendi.
Bu yaklaşımın önemli bir tarafı da büyük şirketlerin yanı sıra KOBİ’lerin dönüşüm sürecine dahil edilmesi. Çünkü büyük bir sanayi kuruluşunun karbon emisyonunu azaltması, tedarik zincirindeki küçük işletmeler aynı dönüşümü gerçekleştiremediğinde yeterli sonuç vermeyebiliyor.
Akbank, sürdürülebilir tedarik zinciri finansman programıyla ana şirketlerin tedarikçisi olan KOBİ’lere finansman ve danışmanlık desteği sağlamayı hedefliyor. Program kapsamında risk paylaşımı ve hibe desteği de bulunuyor. Banka, bu modeli COP31 kapsamında açıklamayı planladığı yeni bir projeyle genişletmeye hazırlanıyor.
Avrupa’nın karbon vergisi ihracatçıyı zorluyor
Toplantının dikkat çeken başlıklarından biri de Avrupa Birliği’nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması oldu. 2026 yılında kalıcı uygulama dönemine giren düzenleme, Avrupa’ya ihracat yapan Türk şirketleri açısından karbon emisyonunu doğrudan maliyet unsuruna dönüştürüyor.
Özellikle çelik, çimento, alüminyum ve gübre gibi emisyon yoğun sektörlerde faaliyet gösteren şirketlerin üretim teknolojilerini ve enerji kaynaklarını yeniden değerlendirmesi gerekiyor. Karbon maliyetlerinin artması, dönüşüm yatırımlarını erteleyen işletmelerin dış pazarlardaki rekabet gücünü olumsuz etkileyebilir.
Akbank yönetimi, şirketlerin öncelikle emisyonlarını doğru ölçmesi, ardından azaltım yatırımlarının maliyetini ve geri dönüş süresini hesaplaması gerektiğini belirtiyor. Türkiye’de emisyon ticaret sistemiyle ilgili düzenlemelerin de şirketlerin yatırım kararlarında belirleyici olması bekleniyor.
Yenilenebilir enerjinin proje finansmanındaki payı yüzde 77
Akbank’ın proje finansmanı portföyünde de enerji dönüşümünün ağırlığı artıyor. Bankanın proje finansmanı portföyünde yeşil kredilerin payı bir yılda yüzde 38’den yüzde 42’ye yükseldi. Enerji proje finansmanı portföyünde yenilenebilir enerjinin payı ise 2025 sonu itibarıyla yüzde 77’ye ulaştı.
Güneş ve rüzgâr yatırımlarının yanı sıra enerji depolama projeleri ve sanayi kuruluşlarının kendi enerjilerini üretmelerini sağlayan öz tüketim yatırımları da bankanın takip ettiği alanlar arasında yer alıyor.
Akbank, soğutma ve iklimlendirme alanında da yeni finansman modelleri üzerinde çalışıyor. Banka, 2026 başında Türkiye’de sürdürülebilir iklimlendirme programının ilk finansal partneri olarak yer almayı planladığını açıkladı. Programda kredi desteğinin teknik danışmanlık ve teknoloji çözümleriyle birleştirilmesi hedefleniyor.
KOBİ kredilerinin toplam krediler içindeki payı yüzde 20’ye çıktı
Toplantıda bankacılık sektörünün kredi politikaları ve KOBİ’lerin finansmana erişimi de gündeme geldi. Kaan Gür, Türkiye’de KOBİ bankacılığına verilen önemin yıllar içinde arttığını belirterek KOBİ kredilerinin toplam krediler içindeki payının yaklaşık 20 yıl önce yüzde 5 seviyelerinden yüzde 20’ler düzeyine yükseldiğini söyledi.
Gür, yeşil dönüşüm finansmanında da büyük şirketler kadar küçük işletmelerin desteklenmesi gerektiğini vurguladı. Bankanın uluslararası finans kuruluşlarından sağlanan kaynakları KOBİ’lere ulaştırmada önemli bir rol üstlenebileceğini ifade etti.
Sorunlu kredilerle ilgili değerlendirmesinde ise son iki buçuk yılda bankacılık sektöründe takipteki kredilerin arttığına dikkat çekti. Artışın bir bölümünün bireysel kredilerden, bir bölümünün de küçük işletmelerden kaynaklandığını belirten Gür, kredi tahsilat süreçlerinde yapay zekâ tabanlı modellerden de yararlanıldığını söyledi.
Bankaların yalnızca kredi vermekle değil, müşterilerinin faaliyetlerini sürdürebilmesini sağlayacak çözümler geliştirmekle de yükümlü olduğunu belirten Gür, işletmelerin nakit akışı ve geri ödeme kapasitesine göre farklı finansman modelleri oluşturulabileceğini kaydetti.
COP31’de yeni iş birliği açıklanacak
Akbank, Antalya’da gerçekleştirilecek COP31 kapsamında sanayinin karbonsuzlaşması, tedarik zincirlerinin dönüşümü ve sürdürülebilir finansman alanlarında yeni iş birliklerini duyurmaya hazırlanıyor.
Banka ayrıca su kaynaklarının korunması, mavi finansman ve döngüsel ekonomi alanlarında da çalışmalar yürütüyor. 2025 sonu itibarıyla proje finansmanıyla desteklenen otel portföyünün yüzde 99’unun mavi finansman kapsamında izlenen projelerden oluştuğu belirtildi.
Akbank’ın sürdürülebilirlik çalışmaları yalnızca finansmanla sınırlı değil. Kullanım ömrünü tamamlayan ofis mobilyalarının meslek liselerinde yeniden değerlendirilmesini amaçlayan proje kapsamında bugüne kadar 19 bin 200 mobilya üretildiği, 1.311 okulun eğitim ortamının iyileştirildiği ve 400 binden fazla öğrenciye ulaşıldığı açıklandı.
Akbank’ın 2,5 trilyon TL’lik yeni hedefi, Türkiye’de yeşil dönüşüm için finans sektörünün üstlenebileceği rolün büyüklüğünü ortaya koyuyor. Ancak bu hedefin gerçek başarısı, açıklanan finansman tutarından çok, sağlanan kredilerin üretimde ne kadar enerji tasarrufu sağladığı, emisyonları ne ölçüde düşürdüğü ve Türk sanayisinin uluslararası rekabet gücüne nasıl yansıdığıyla ölçülecek.