Fon piyasasında yaşanan krize ilişkin dikkat çeken bir değerlendirme yapan İbrahim Turhan, doğrudan dolandırıcılığa karışmayan ancak olağanüstü kazançlara tamah ederek sisteme destek verenleri de eleştirdi.
Turhan, paylaşımında sermaye piyasasında yürütülen düzenin yanlış ve sürdürülemez olduğunu bilen çok sayıda kişi bulunduğunu belirterek, kolay kazanç elde etme arzusunun bazı isimleri bu sisteme dolaylı olarak ortak ettiğini savundu.
“Ben sadece ticaret yaptım” diyebilir mi?
İbrahim Turhan, değerlendirmesinde doğrudan dolandırıcılık faaliyetlerine katılmayan ancak bu faaliyetlerden kazanç sağlayan ve sistemin devamına katkıda bulunan kesimlere dikkat çekti.
Bu durumu kimyasal madde ticareti üzerinden örnekleyen Turhan, bir kişinin sattığı maddelerin toplu katliamda kullanılacağını bilmesine rağmen satış yapması halinde, “Ben sadece ticaret yaptım” diyerek sorumluluktan kaçamayacağını ifade etti.
Turan, benzer bir durumun sermaye piyasasında da yaşanabileceğine işaret ederek, pay senetlerinin teminata alınması karşılığında repo işlemi yapılmasının tek başına meşru bir işlem olduğunu ancak fiyatı gerçek değerinin çok üzerine çıkarılmış hisselere dayalı finansman sağlanmasının sorgulanması gerektiğini vurguladı.
Özellikle sağlanan kaynağın piyasa dolandırıcılığı amacıyla kullanılacağının ters repo işlemini gerçekleştiren tarafça açıkça bilinmesi halinde, bu işlemin meşruiyetinin tartışmalı hale geleceğini belirtti.
“Olağanüstü kazançlara tamah ettiler”
Turan’ın paylaşımındaki en dikkat çekici mesajlardan biri de krizin yalnızca doğrudan dolandırıcılık faaliyetlerine katılanlarla sınırlı olmadığı yönündeki değerlendirmesi oldu.
Eski Borsa İstanbul Başkanı, bazı kişilerin dolandırıcılığın doğrudan içinde yer almadığını ancak kendilerine sunulan yüksek kazanç fırsatlarına kapılarak bu düzenin dolaylı biçimde sürmesine destek verdiğini savundu.
Turan, sermaye piyasasındaki bu tür ilişkilerin dışında kalabilmenin, kişinin önüne çıkan olağanüstü kazanç fırsatlarını reddedebilmesini gerektirdiğini belirtti.
Paylaşımını ahlaki sorumluluk vurgusuyla tamamlayan Turan, çıkar ve kişisel kazanç beklentilerinden bağımsız, yalnızca doğru olduğu için doğru davranmayı zorunlu kılan güçlü bir ahlak anlayışının önemine dikkat çekti.
Türkiye’de eylül ayında derinleşen fon krizinde SPK, yedi portföy yönetim şirketinin fonlarını işleme kapatmış ve 131 fonun tasfiyesine karar vermişti. Süreçte likidite sorunları, bazı hisselerdeki sert fiyat hareketleri ve piyasa manipülasyonu iddiaları gündeme gelmişti.
