Bileşik Finansal Araçlar Nedir?
Bileşik Finansal Araçlar, türev araç niteliği göstermeyen, bünyesinde hem finansal borç hem de özkaynağa dayalı finansal araç özellikleri barındıran hibrit sözleşmelerdir.
Bileşik finansal araçlar hem alacak hem de ortaklık hakkı verirler. Dolayısıyla söz konusu hibrit enstrümanların ihracında, sahibine hangi koşullarda alacak hangi koşulda ortaklık hakkı sağlayacağı açıkça belirtilmelidir.
Bileşik finansal araçların muhasebeleştirilebilmesi için öncelikle ihraç edilen bileşik finansal borç ve özkaynak bileşenlerinin ayrıştırılması gerekir. Bu ayrıştırmaya dayalı olarak bileşik finansal araçlar hem yükümlükler hem de özkaynaklar uhdesinde sınıflandırılarak raporlanır.
Örnek 1: Türkiye’de Sermaye Piyasası Kurulu VII-128.8 Borçlanma Araçları Tebliğ içeriğinde de yer bulan paya dönüştürülebilir tahvil (PDT) bileşik finansal araçlara örnektir. Tebliğ’de yer aldığı şekliyle PDT, ihraççı ortaklığın sermaye artırımı suretiyle çıkaracağı paylara veya izahnamede veya ihraç belgesinde belirtilen esaslar çerçevesinde temin edilen ihraççı paylarına dönüştürme hakkı veren borçlanma aracı olarak tanımlanmaktadır.
Örnek 2: PDT’ler şarta bağlı olarak da çıkarılabilmektedir. Literatürde şarta bağlı dönüştürülebilir borçlanma araçları (Contingent Convertibles-CoCos) olarak isimlendirilen menkul kıymetler, alacak hakkının ortaklık hakkına dönüştürülmesinde belirli bir dönüştürme fiyatına sahiptirler ve temel işlevleri sermaye kaybının önlenmesidir. Genellikle yüksek temerrüt ve teknik iflas riskine sahip işletmelerce; geleneksel bedelli sermaye artırımına alternatif olarak kullanılan, yüksek riskli hibrit bir finansal çözümdür.
