Akçansa’nın biyoçeşitliliği desteklemek amacıyla Marmara Adası Gündoğdu Köyü Kalkındırma ve Güzelleştirme Derneği iş birliğiyle yürüttüğü Marmara Adaları Yapay Resif Projesi kapsamında ikinci takip dalışı tamamlandı ve izleme raporu yayımlandı. Balıkesir Üniversitesi ve Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi’nin danışmanlığında, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın onayıyla ilerleyen proje, Marmara Denizi tabanına yerleştirilen yapay resiflerin kısa sürede aktif ekosistem alanlarına dönüştüğünü ortaya koydu.
Türk Deniz Araştırmaları Vakfı (TÜDAV) tarafından hazırlanan rapora göre, resifler kısa sürede deniz canlıları tarafından yeni bir habitat olarak benimsendi ve bölgedeki tür çeşitliliğinde belirgin artış görüldü.
Tür Sayısı %21 Arttı, Yeni Türler Kaydedildi
Raporda, 2024’e kıyasla 2025’te tür sayısının yüzde 21 arttığı ve yapay resiflerin 40 farklı deniz canlısına yaşam alanı sunduğu belirtildi. Bu yıl ilk kez kaydedilen türler arasında Arbacia lixula ve Paracentrotus lividus (deniz kestaneleri) ile Holothuria forskali (deniz hıyarı) öne çıktı. Bu türlerin, sediment havalandırması ve makroalg gelişiminin dengelenmesiyle ekosistem işlevselliğine katkı sağladığı ifade edildi.
Yapay resiflerde ilk kez gözlemlenen Mugil cephalus (kefal), Raja clavata ve Sepia officinalis türleri de ekolojik kapasitenin genişlediğini gösteriyor. Ayrıca Eşkina, Mürekkep Balığı ve Karagöz gibi ekonomik değere sahip türlerin resiflerde düzenli olarak görülmesi, bu canlıların dağılım alanlarının genişlediğine işaret ediyor.
Koruma öncelikli Pinna nobilis (Pina midyesi) ve Maja squinado (Maya yengeci) türlerinin yeniden tespit edilmesi de önemli bir gelişme olarak raporda yer aldı.
Resifler Ekosisteme Uyum Sağladı
Dalış gözlemleri, resiflerin konumlandırıldığı alanların morfolojik olarak uygun olduğunu ve yerleşim sonrası zeminde herhangi bir stabilite kaybı yaşanmadığını ortaya koydu. Ayrıca bölgede katı atık birikimine rastlanmaması, denizaltı temizliğinin korunduğunu gösterdi.
Raporda, farklı ekolojik gruplara ait türlerdeki artışın yapay resiflerin zamanla daha yoğun kullanılmaya başlandığını kanıtladığı belirtildi. Bu durumun biyoçeşitliliğin desteklenmesine, deniz canlılarının yaşam döngülerinin sürdürülmesine ve uzun vadede küçük ölçekli balıkçılığa katkı sağlayabileceği ifade edildi.
Uzmanlar Ne Dedi?
Akçansa Genel Müdürü Vecih Yılmaz, sürdürülebilirlik vizyonları doğrultusunda projeyi çok önemsediklerini belirterek şunları söyledi:
“Yapay resif projemizle deniz ekosistemini güçlendirmeyi ve korunaklı yaşam alanları oluşturmayı amaçladık. Tür çeşitliliğinin yüzde 20’ler seviyesinde artmasından büyük mutluluk duyuyoruz.”
TÜDAV Başkanı Prof. Dr. Bayram Öztürk, ekonomik değeri yüksek türlerin resiflerde daha fazla görülmesinin önemli olduğunu belirterek, “Deniz kestanesi ve deniz hıyarı gibi türlerin ilk kez tespit edilmesi oldukça kaydadeğer” dedi.
Proje Girişim Grubu Lideri Hüseyin Semerci ise resiflerdeki canlılık artışından memnun olduklarını vurguladı:
“İlk kez kaydedilen türlerle birlikte koruma altındaki canlıların varlığını sürdürmesi bizim için çok değerli. Projeyle deniz altındaki popülasyonu desteklemeye devam edeceğiz.”
