Küresel endeks sağlayıcısı MSCI, yayımladığı Küresel Piyasa Erişilebilirlik İncelemesi’nde Türkiye için dikkat çekici ve sert ifadeler kullandı. MSCI, Türkiye ve Endonezya’da piyasa işleyişine yönelik artan endişeler nedeniyle “akış kriteri” değerlendirmesini aşağı çekti.
Raporda, Endonezya’da hissedarlık yapılarındaki şeffaflık eksikliği ve uygun fiyat oluşumunu bozabilecek koordineli alım-satım davranışlarının uluslararası yatırımcıların piyasaya olan güvenini zedelediği belirtildi. Ancak dikkat çeken nokta, MSCI’nin benzer sorunların Türkiye’de de görüldüğünü açıkça ifade etmesi oldu.
“Türkiye’de Benzer Davranışlar Gözlemleniyor”
MSCI raporunda, özellikle küçük sermayeli halka açık şirketlerde benzer işlem davranışlarının görüldüğü belirtilerek şu değerlendirme yapıldı:
“Türkiye’de de özellikle küçük sermayeli şirketlerde benzer davranışlar gözlemlenmiştir. Bu durum fiyat oluşumunu bozabilir ve piyasa oynaklığını artırabilir.”
Bu ifade, son iki yılda Borsa İstanbul’da yaşanan sert fiyat hareketleri, taban-tavan serileri, halka arz sonrası yaşanan sıra dışı yükselişler ve bazı yatırım fonlarının belirli hisselerde yoğunlaşmasına yönelik tartışmaların uluslararası finans çevrelerinde de yakından izlendiğini ortaya koydu.
Uluslararası Basın ve Fonlar Uzun Süredir İzliyordu
Son dönemde Türk sermaye piyasalarında yaşanan olağan dışı fiyat hareketleri yalnızca yerli yatırımcıların değil, yabancı fon yöneticilerinin ve uluslararası finans medyasının da gündemindeydi.
Özellikle bazı küçük ve orta ölçekli hisselerde görülen sert yükseliş ve düşüşler, piyasa değerleri ile şirketlerin finansal gerçeklikleri arasındaki kopukluklar ve bazı fonların belirli hisselerde yoğun pozisyonlar alması sık sık tartışma konusu olmuştu.
MSCI’nin raporunda yer alan ifadeler, bu endişelerin artık yalnızca piyasa kulislerinde konuşulan iddialar olmaktan çıktığını, dünyanın en önemli endeks kuruluşlarından birinin resmi değerlendirmesine girdiğini gösteriyor.
Açığa Satış Yasağı da Eleştirildi
MSCI raporunda Türkiye’deki düzenleyici müdahalelere de özel yer ayrıldı.
Raporda, Borsa İstanbul’un 2 Mart 2026 tarihinde tüm hisseler için yeniden yürürlüğe koyduğu piyasa genelindeki açığa satış yasağının defalarca uzatıldığı hatırlatıldı.
MSCI, kuralların sık sık değiştirilmesinin ve kısıtlamaların sürekli devreye alınmasının sağlıklı işleyen bir piyasa yapısıyla bağdaşmadığını belirterek şu görüşü dile getirdi:
“Kurallardaki sık değişiklikler ve kısıtlamaların sürekli uygulanması, iyi işleyen bir açığa satış çerçevesinin arzu edilen bir özelliği değildir.”
Yatırımcı Güveni İçin Kritik Uyarı
MSCI’nin değerlendirmesi yalnızca teknik bir not indirimi olarak görülmüyor. Çünkü MSCI endeksleri, dünya genelinde trilyonlarca dolarlık fonun yatırım kararlarında referans olarak kullanılıyor.
Şeffaflık, serbest dolaşımdaki payların gerçek büyüklüğü, sağlıklı fiyat oluşumu ve öngörülebilir düzenlemeler; yabancı yatırımcıların bir piyasaya giriş kararında en önemli kriterler arasında yer alıyor.
Bu nedenle MSCI’nin Türkiye için yaptığı son değerlendirme, yalnızca bir endeks notu değişikliği değil, aynı zamanda Türk sermaye piyasalarının uluslararası güvenilirliğine yönelik ciddi bir uyarı olarak değerlendiriliyor.
Vietnam ve Suudi Arabistan İlerlerken Türkiye Geriliyor
MSCI raporunda bazı ülkelerde olumlu gelişmelere de yer verildi. Vietnam’ın sermaye piyasası reformlarında ilerleme kaydettiği belirtilirken, Saudi Arabia’da yatırımcı erişimi konusunda iyileşmeler yaşandığı ifade edildi.
Buna karşılık Türkiye ve Indonesia için yapılan değerlendirmeler, küresel yatırımcıların en çok önem verdiği iki başlık olan “şeffaflık” ve “sağlıklı fiyat oluşumu” konusunda alarm zillerinin çaldığını ortaya koydu.
Piyasa açısından asıl soru ise şu: Dünyanın en büyük endeks sağlayıcılarından biri artık bu endişeleri resmi raporlarına yazıyorsa, Borsa İstanbul’da uzun süredir tartışılan manipülatif işlemler ve fiyat oluşumu sorunları konusunda düzenleyici kurumlar nasıl bir adım atacak?